Dit is Omar Khadr. Een Pakistaans/Canadese jongeman die op zijn 15e door de VS gevangen werd genomen in Afghanistan en daarna zeven jaar lang werd opgesloten in Guantanamo Bay. Omar werd geboren in Toronto (Canada). Tijdens zijn vroegste kinderjaren pendelde zijn familie heen en weer tussen Canada en Pakistan. Omar’s vader in 1995 in Pakistan werd gearresteerd vanwege zijn veronderstelde betrokkenheid bij een bombardement op de Egyptische ambassade. Zijn vader ging in hongerstaking. Omar sliep als negenjarige naast zijn vaders bed op de grond, tot diens vrijlating.

Eenmaal vrij verhuisde Omar’s vader de hele familie naar Afghanistan. Daar raakte de familie bevriend met Osama Bin Laden en zijn familie. Na de aanval op het World Trade Centre in New York in 2002, was Omar’s familie bang voor represaillemaatregelen van de VS in Afghanistan en trok zich daarom terug in een berggebied in Pakistan. In 2002 ging hij met zijn vader mee terug naar Afghanistan, waar hij volgens verklaringen ideologische en militaire training kreeg. Op 27 juli 2002 raakte Omar betrokken bij een lang vuurgevecht tussen Afghaanse burgers (of ‘rebellen’) en de Amerikanen. Omar wordt ervan beschuldigd een granaat naar de Amerikanen te hebben gegooid. Omdat de Amerikanen de situatie niet onder controle konden krijgen, bestookten ze het dorp met hevige bombardementen. Omar raakte daarin verzeild, maar overleefde de aanval. Tijdens een vuurgevecht dat volgde op het bombardement zou Omar volgens een Amerikaanse militair een granaat hebben getrokken en gegooid, waarop de militair hem beschoot en verwondde. Volgens de verklaringen van een andere militair lag er naast Omar alleen ‘iets’ donkers op de grond. Omar raakte in de schietpartij levensgevaarlijk gewond.

Omar kreeg medische hulp en werd direct aan verhoringen onderworpen. Omdat de Amerikanen de situatie in het dorp niet vertrouwden en verwachtten dat de hinderlaag waar ze in gelopen waren onderdeel was van een groter terroristisch verzet, hielden ze een inspectie in het dorp, waarbij ze onder de grond beeldmateriaal vonden waar Omar in een kamer met gewapende mannen zat en met een bomontsteking speelde.

Omar werd overgevlogen naar Guantano Bay op 29 oktober 2002. Sinds 2004 loopt zijn proces. Omar zou verklaringen hebben afgelegd waarin hij zichzelf belast en schuldig verklaart. Vorige week kwam uit dat Omar deze verklaringen onder druk heeft afgelegd. Sergeant Joshua Claus, die terechtstaat wegens mishandeling van gevangenen in Afghanistan, zou Omar tijdens de verhoren hebben gedreigd met groepsverkrachting. Ook moest Omar zware dwangarbeid verrichten toen hij nog niet hersteld was van zijn verwondingen.

Natuurlijk is één van de belangrijkste vragen tijdens zijn proces of Omar inderdaad een dodelijke granaat heeft gegooid. Maar daarnaast speelt de vraag of Omar wel vervolgd zou moeten worden. De VS is één van de belangrijkste spelers in de wereldwijde strijd om mensenrechten, waarin kinderen als niet verantwoordelijk voor hun daden worden beschouwd. Als de VS vindt dat Omar wel verantwoordelijk kan worden gehouden voor zijn daden en niet moet worden beschouwd als slachtoffer van de manipulaties van zijn vader en andere volwassenen, staan processen tegen andere legerleiders op hun kop. Als een vijftienjarige zelfverantwoordelijk is voor zijn daden, zou je namelijk welbeschouwd kunnen zeggen dat kinderen van 15 jaar oud genoeg zijn om bij legers toe te treden en te vechten.