Deze tekening werd gemaakt door de MTC ex-kindsoldaten uit Bo (Sierra Leone). Met deze tekening willen ze uitdrukken dat het verleden geweest is… of zoals wij in Nederland symbolisch zouden zeggen: ‘het verleden is vervlogen’.

Deze ontwapenende tekening werd gemaakt in het kader van onze Ontwapen Campagne. Heb jij ook een ontwapenende boodschap voor onze campagne? Lees er hier meer over.

In Sierra Leone werkt Mind to Change met lokale vrijwilligers. Ex-kindsoldaten die zelf steeds blijven uitvinden hoe ze nu het beste geholpen kunnen worden. In onderstaand verslag (in het Engels) legt Lansana uit met welke problemen ex-kindsoldaten en jongeren in Sierra Leone zich geconfronteerd zien.

The Effect of Drugs on Postwar Sierra Leone
Lansana Juana

Children can be seen as major victim of every conflict in Africa. In this regard, the children in Sierra Leone have been victims of political manipulation and used as an instrument of social violence and destruction. Consequently, the many illiterate youths in the country have turned out to be social miscreants or misfits. They are hooked on drugs, commit robberies, petty thefts, have a lack of respect for elders’, are subject to sexual promiscuity and lots of other social vices. This has become pervasive and therefore a major cause of concern in Sierra Leone and the international community.

In modern times, the poor educational performance, high crime rate, and lack of human rights in the country serve as symbolic pointers to the fact that drug use among youths is a cause of concern to government, international organization and the development partners operating in Sierra Leone.

The use of drugs was the main factor that was responsible for crimes committed by the past fighting forces. All the fighting forces were using children to fight under the influence of drug and alcohol. Mind to kill is the simple word that was used by former child. When they use the word ‘mind’, they often refer to drugs as a tool to kill during the past conflict. Now in the post conflict setting, there are ghettos where you can see these young men and women hanging around looking out for trouble. Some of them still use drugs to get a ‘mind’ to do bad.

Once they are addicted to the use of drugs, and have nothing to do, they run the risk of developing evil thought and involving in petty crimes, which is presently the order of the day in all the bigger towns and cities in Sierra Leone. It is causing a threat to peace and the development process. To sustain peace and provide security for the people living in Sierra Leone, we need to do something about all the ghettos, educate the youths that are there so as to cut down on the use of drugs, and drugs related violence.

Wat een kindsoldaat is, behoeft nog maar weinig uitleg. We kennen allemaal de foto’s en de nieuwsbeelden over deze jonge meiden en jongens, die meevechten in oorlogen. En toch, hoewel de beelden voor zich spreken, heersen er vele vragen over dit fenomeen. Want hoe is het nou eigenlijk om als kind te moeten vechten? Films als Wit Licht en Blood Diamond lichten een tipje van de sluier op, maar dan wel van buitenaf bekeken. Met een gekleurde bril. Dat moet ook wel, want het onderwerp is ingewikkeld, en dat kan je in een film nu eenmaal niet goed uitbeelden.

Uit de oppervlakkige beelden en berichten die we over kindsoldaten te zien en te horen krijgen, komt een beeld naar voren van kinderen die hun levenlang gewelddadig zullen zijn. En ernstig getraumatiseerd. Een vraag die dan ook veel gesteld wordt, is of kindsoldaten ooit weer normaal kunnen worden. En dat is is logisch, die vraag, want wij zijn er toch ergens van overtuigd dat wanneer iemand één keer heeft gemoord, hij voor altijd een moordenaar zal blijven. En hoe logisch en normaal die gedachte voor ons ook is: voor de kindsoldaten is dat nogal oneerlijk. Zeker als je je bedenkt dat ze al zoveel moeten doorstaan om hun verleden achter zich te laten, en na afloop van de oorlog weer door hun gemeenschappen geaccepteerd te worden. De extra last die wij ze erbij geven, door ze te behandelen als ‘verpest voor het leven’, heeft ongewild een vreselijke uitwerking op hun levens.

We bedoelen het goed, want we zijn oprecht met hun lot begaan. We zouden er zelf niet aan moeten denken, dat we als kind zouden zijn gedwongen mensen te vermoorden. En we kunnen het ons ergens ook niet goed voorstellen, dat we dat ooit zouden hebben kunnen doen. We zien onszelf nog met barbies en de dardabaan spelen. Oorlogje spelen hebben we misschien wel gedaan, maar in alle onschuld. Als iemand ons gedwongen zou hebben met echte kogels te schieten, dan hadden we vast geweigerd. We weten immers hoe slecht het is om mensen te vermoorden. Thuis, op je bank in het veilige Nederland, is dat ook een hele normale gedachte. En goed ook, want als we ons te levendig zouden kunnen indenken dat we zelf ook in staat zouden zijn om mensen te vermoorden, weet je nooit wat er gebeurt.

Toch ga ik je vragen om dat te doen. Je in te leven in een kindsoldaat. Maar dan echt. Ga er even rustig voor zitten, sluit je af, en doe je ogen tussen de zinnen door zoveel mogelijk dicht. Stel jezelf voor in een stoffig landschap, met vervallen, kapot geschoten hutten aan de ene kant, en een prachtig groene bush aan de andere kant. Je bent een jaar of 8. Om je heen woedt een wrede oorlog. Achter één van de hutten komt een horde uitzinnige rebellen tevoorschijn. Ze hebben grote kapmessen en geweren. De grootste rebel is de leider. Hij heeft een zwarte bandana over zijn rechteroog. Over zijn andere wang, loopt een dik en gevaarlijk uitziend litteken. Je opa en oma worden te pakken genomen en vermoord, voor je ogen. Het geschreeuw en gegil is ijzingwekkend. Het lijkt wel alsof dat het ene geluid is wat nog in je oren kan suizen. Iedereen stuift een andere kant op. De rebellen schieten in het wilde weg. Je vader pakt je op en rent samen met jou en je moeder het dorp uit, richting bush. 

De gevaren van de bush zijn al genoeg om je vreselijk veel angst aan te jagen. Hoe vaak hebben ze je niet verteld dat je nóóit de bush in mag? Het zit er vol met gevaarlijke beesten. Je bent bang, maar daar is geen tijd voor. Je vader zet je neer tussen de gewassen. Je moet lopen, en blijven lopen, uren achtereen. Dagen achtereen. Je voeten branden, en je maag doet zeer van de honger. Dan loop je met je ouders in een hinderlaag. Angstaanjagende rebellen nemen je vader te grazen. Ze hangen een autoband om zijn nek en steken het in brand. Je vader vergaat van de pijn. Je moet meer dan een uur naar zijn doodsstrijd kijken, terwijl de rebellen daar de grootste plezier om hebben. 

Dan pakken ze je moeder, en verkrachten haar voor je ogen. Ze slaan en schoppen haar op haar hoofd, in haar buik en in haar rug. Daarna krijgt ze er met een riem van langs. Het enige wat jij kan denken is: ze gaan me pijn doen. Je zou willen vluchten, maar je bent bang dat ze je dan dood zullen schieten. Dat heb je in je dorp zien gebeuren. En je weet dat dat ongelofelijk veel pijn zal doen. Als de rebellen je een mes in je handen drukken, om je moeder daarmee te vermoorden, begin je te huilen. Je eigen moeder! Dat kan je echt niet. Eén van de rebellen begint je te slaan en te schoppen. Zo ongelofelijk veel pijn heb je nog nooit van je leven gevoeld. Je wil maar één ding: dat de pijn stopt, en dat je het overleeft. Doodsbang ga je je moeder te lijf. Je weet echt niet wat je moet doen. Alles gaat ineens als in een waas. Je hebt er alles voor over nu gewoon veilig te zijn.

Doodsbang en trillend op je benen word je meegenomen naar een trainingskamp. Je krijgt eten, eindelijk, na dagen met een lege maag door de bush te hebben rondgelopen. Je krijgt drugs, waardoor je hoofd gaat tollen en je eindelijk de herinnering aan de dood van je ouders voor even kunt vergeten. Het had je bijna halfgek gemaakt. Je krijgt alcohol, waardoor je je een beetje vrolijk gaat voelen. En belangrijker: er zijn heel veel grote soldaten die je veilig houden. Je hoeft niet meer op de vlucht, en je hoeft niet meer bang te zijn voor pijn. Je mist je vader en je moeder vreselijk, maar de soldaten houden je zo druk bezig, dat je nauwelijks tijd hebt om daarover na te denken. Je leert allerlei nieuwe dingen. Als je niet goed je best doet op de taken die de soldaten je geven, riskeer je een flinke afranseling. En dat ene vriendje die je in het kamp hebt weten te maken, hebben ze al doodgeschoten omdat hij ongehoorzaam was. 

De rebellensoldaten leren je dat moorden goed is. Iedereen hitst je op om het te doen. Net zoals je niet wist of het nou wel of niet mocht, om een konijn in het bos pijn te doen, weet je ook niet of het wel of niet goed is om mensen te vermoorden. Maar de volwassenen zeggen dat het goed is. En je hebt geleerd dat volwassenen altijd gelijk hebben. Hoe meer mensen je vermoordt, hoe beter de soldaten je behandelen. Iedereen is trots op je. En iedereen heeft respect voor je. Maar dan komt er een tijd waarin je je niet zo lekker voelt. Je moet toch mee gaan vechten, maar je bent niet scherp. Er is één laf jongetje, die al heel lang een hekel aan je heeft. Hij is jaloers, want hij durft zelf niet te moorden, en daarom krijgt hij vaak slaag, en krijgt hij heel weinig te eten. Als je op de vijand afrent, schiet het jongetje je in je rug. Gelukkig, het is een schampschot, maar het scheelde niet veel. Als je niet snel ingrijpt, schiet het jongetje je de volgende keer misschien wel dood. Daarom moet je hem laten zien dat jij dapper bent, en veel sterker dan hij. 

In het kamp besluit je hem in elkaar te slaan, zodat iedereen kan zien wat er gebeurt als ze jou proberen neer te schieten. Het werkt. Het jongetje durft zijn jaloezie niet eens meer te laten zien. Als je in de toekomst respect wil houden, weet je wat je te doen staat. De andere jongens en meisjes laten merken dat ze met jou niet kunnen spotten. En dat doe je dan ook. Na zes jaar is het vechten heel normaal voor je geworden. Het is het leven. En van de tijd voordat je mee moest vechten, herinner je je nog maar weinig. Oorlog is het leven. Maar dan kondigt iemand ineens aan dat het vrede is. Maar wat is vrede? Je moet je wapen inleveren. Maar dat zie je niet zitten. Wat moet je zonder wapen beginnen? Als er gevechten zijn, ben je weerloos zonder geweer. Je weigert dan ook, maar je hebt geen keuze. Ze nemen je geweer af, en je wordt in een kamp gezet. Sommige jongens hebben nog een mes, of een ander wapen, en constant breken er onderling gevechten uit. Iedereen is volkomen in de war. Er is ineens geen commandant meer, dus willen alle jongens de baas zijn. 

In het tehuis zijn een aantal volwassenen. Ze organiseren sportwedstrijden, en spelletjes. Leuk, maar soms lopen ook die uit op gevechten. En ze vertellen je rare dingen. Dat wat je gedaan hebt, niet goed is. Dat je nooit meer mag doden. Dat het heel erg slecht is om geweld te gebruiken. Je weet niet goed wat je ervan moet denken. Als de vijand voor je neus staat, moet je dan gewoon afwachten totdat hij jou vermoordt? En er is je altijd verteld dat moorden en geweld gebruiken juist heel goed is. Misschien zijn de tehuismensen volkomen gek. Maar het zijn burgers, die altijd voor zich hebben laten vechten. Waarschijnlijk weten ze niet beter. In het tehuis ben je constant bang dat de vijand je zal overmeesteren. Je zou er heel wat voor over hebben om weer aan een wapen te komen, maar je weet niet hoe. De andere jongens praten nauwelijks met je. Iedereen wil zich bewijzen, en niemand weet echt wat er gaande is. En bovendien: iedereen verveelt zich rot, de hele dag in het tehuis. Er is niets te doen. En dat leidt tot rottigheid. Je voelt je hopeloos. Wat moet je doen? Je voelt je een gevangene. En wat gaat er eigenlijk met je gebeuren?

Je doet je best om je hetzelfde als alle burgers te gedragen. Dat gaat moeilijk, want niemand legt het je uit, maar met veel vallen en opstaan leer je het. Je maakt wat vrienden, en iemand biedt je de kans om naar school te gaan. Dat wil je graag, want je hebt inmiddels geleerd dat scholing de enige manier is om een baan te krijgen. Maar hoe hou je jezelf staande als je hele dagen naar school moet? Hoe kom je aan geld voor eten? Waar krijg je onderdak? Bij wie kan je terecht voor hulp en advies? En welke richting moet je studeren? Van geweld weet je inmiddels dat dat thuishoorde in de oorlog. Een tijd waarin alles op zijn kop staat. Vrede, zo blijkt, is het ‘normale’ leven. Maar wat mensen ook over je zeggen: jij weet dat je geen andere keuze had dan te moorden tijdens de oorlog. Anders was je er zelf niet meer geweest. En dat je alles overleefd hebt, daar ben je trots op. Je begrijpt heel goed wat het verschil is tussen oorlog en vrede. In oorlog doen mensen dingen die niet normaal zijn, en in oorlogstijd vallen er doden. In vredestijd hoeft dat allemaal niet meer. Er kan niet zomaar een vijand uit het niets komen, die je dood wil hebben. Je zweert het geweld voorgoed af. Je wil normaal zijn, bij de andere mensen horen. Een toekomst opbouwen, en voor jezelf kunnen zorgen. Niemand zal jou in de toekomst nog iets wijs maken. Of iets goed of slecht is, dat wil je zelf voortaan kunnen bepalen. En oorlog? Dát nooit meer….

In Sierra Leone werkt Mind to Change met lokale vrijwilligers. Ex-kindsoldaten die zelf steeds blijven uitvinden hoe ze nu het beste geholpen kunnen worden. In onderstaand verslag (in het Engels) legt Lansana uit met welke problemen ex-kindsoldaten en jongeren in Sierra Leone zich geconfronteerd zien.

NO CIVIL EDUCATION FOR OUR YOUNG PEOPLE IN SIERRA LEONE; WHY…….
Lansana Juana

In my quiet moments, I sometimes try to make sense of violence perpetrated by young people in the world. Especially in countries like Sierra Leone, young people cause numerous problems. One of the most imperative problems facing youths affected by the post-war conditions in Sierra Leone is the lack of access to specific civil and political tutoring for youths to grow into their civic role and take on responsibility as a citizen. Lack of civic and political education; more importantly the allotment of information regarding duties and farm duties of citizens; prevents youths from obtaining the comprehension to control, improve and contribute meaningfully toward their communities development.

A second predicament for war affected youths is the low literacy level among the youth population. The 10 years civil war denied preponderance of the youths the prospect to grow into leaned and literate adults; most of the present day youths in Sierra Leone are without the capacity to read, write, see if and lucid their judgment about issues affecting their lives.

Lack of civic and political information/knowledge is one of the most important issues affecting Sierra Leone, 70% of the population can neither read nor write. And unfortunately, the Northern and Eastern regions are most affected. This is manifested in the present high rate of civil chaos and political violence among the youth population in that region and the type of economic activities they engage in.

It is now a matter of most; instead of a matter of necessity; to make the first move. Programs that will address the issue of civic responsiveness and political edification for the youths (who are the future leaders). And to improve the quality of life for the youth population by engaging and educating both out of school and in school youths about basic civil rights, duties and responsibilities

The exposure to such information will assist youths to learn why education is important for both themselves and their families. After the civil war, no institution has ever thought of helping the ex-combatants to learn how to take a more active role in civil and political activities in their various communities.

Youths need care and nurture like children; they should be groomed to talk amongst themselves about civic and political issues of the country and their instantaneous communities and the youths also need to be taught how to communicate to their elders about their plans and things like protection against, femininity issues, bribery, good authority, national wherewithal, elections, economy of the state etc. The women are faced with the tedious work of rebuilding their lives and the lives of their families in areas that have been devastated by the civil war. One of the most damaging results for young women and girls was interrupted and/or terminated schooling. This had a devastating effect on the already low literacy rate among women.

The Eastern Region is particularly affected by the war in the sense that the war left very few houses, government buildings, schools and healthcare facilities. Tens of thousands of women and children fled to neighboring countries seeking refuge or were constantly running from one town to the other to escape the war in their own territories.

It is well documented that by improving a youth’s level of education both the physical and psychological health will be positively affected. Furthermore, educating youths about health issues that formerly were classified as “women’s information” allows men the opportunity to become better husbands and fathers while at the same time promoting the status of women.

Perhaps a curriculum of civic responsibilities will provide an immediate campaign in areas where information facilities and their resources are limited. With a complimenting literacy curriculum reinforced learned civic and political knowledge while aiding the men and women in improving their literacy skills and thus, their status in the community.

In addition, we should provide young women and men of the community with an educational program which increases dialogue among community members and households about crucial issues affecting the lives of men, women and children. In turn, dialogue generated by such means will aid the reintegration process of the communities.

In Sierra Leone werkt Mind to Change met lokale vrijwilligers. Ex-kindsoldaten die zelf steeds blijven uitvinden hoe ze nu het beste geholpen kunnen worden. In ons magazine heb je het al kunnen lezen: een standaard methode ontwikkelen werkt namelijk niet. Hun levens veranderen met de tijd. En ook de samenleving ontwikkelt zich. En Sierra Leone is een naoorlogse samenleving, die met een noodvaart van de ene in de andere ontwikkeling terecht komt. Vandaag gaat het goed, morgen ligt de economie ineens onderuit. Daarom zou een methode die ooit goed werkte, een paar maanden later ineens een averechts effect kunnen hebben. Daarom houden ze de vinger goed aan de pols.

De Sierra Leonese economie verkeert in zwaar weer. Daarnaastzijn er behoorlijk wat politieke ontwikkelingen. Hoe langer het land in vrede leeft, hoe meer behoefte er is aan goed bestuur. De wederopbouw van het land gaat moeizaam. En dat is niet zo gek. Bijna 70% van de bevolking kan niet lezen en schrijven. Een hele kleine minderheid is hoogopgeleid. En dus is de hele bevolking van dit selecte clubje afhankelijk. In de praktijk blijkt, dat nu juist dat corruptie in de hand werkt. In het land der blinden is eenoog koning. Wie geen verstand heeft van politiek en de dure woorden in de kranten niet kan lezen of weet te interpreteren, staat machteloos aan de zijlijn.

De bevolking is jong. Heel jong. Ongeveer 60% is jonger dan 35 jaar. En doordat veel scholen door de oorlog de deuren moesten sluiten, is een heel groot gedeelte van hen analfabeet. Met name ex-kindsoldaten vallen in deze kansloze categorie. Ze hebben geen verstand van politiek, weten niets van de geschiedenis, en hebben ook eigenlijk geen enkele manier om zich op een vreedzame manier uit te laten over hun ongenoegens. Of mee te praten, en mee te denken over oplossingen. Laat staan deel uitmaken van het besluitvormingsproces. Het gevolg is dat velen van hen zich toch geen echt onderdeel van de samenleving voelen. Ze hebben het gevoel dat alles langs hen heengaat. Er wordt óver ze beslist, en niemand die zich interesseert voor hun mening. Daarom willen de vrijwilligers in Sierra Leone meer gaan inzetten op algemene kennis. Waarbij speciale aandacht moet worden besteed aan leiderschapskwaliteiten.

Veldwerker Lansana legt in onderstaand artikel uit (in het Engels), waar het probleem precies ligt:

Sierra Leone lacks responsible youths
Door: Lansana Juana

In our work with former child soldiers in Sierra Leone, we are constantly confronted with societal issues affecting their lives. The individual ex-soldiers we are trying to help, are not isolated from their societies. On the contrary. They belong to society and it is one of our main goals to help them to become responsible citizens, who contribute to the rebuilding of the country’s economy, their own communities and social infrastructure. In order for us to be able to help them adequately, we invest a lot of time and effort in research. What do former child soldiers need? What does society need? And how do the two needs relate to each other? How can we help both society and individual ex-soldiers?

In Sierra Leone, most (if not all) former child soldiers fall in the youth category. We found out that, although they form a specific group with some specific needs, their problems do not differ much from that of other (so-called ‘normal’) youths in society after all.

Sierra Leone as a nation is confronted with the tedious work of having to rebuild society, infrastructure and the lives of its citizens after an 11-year civil war, which left the country devastated and destructed. One of the most damaging outcomes of the war was the interruption or termination of education of young people. Considering the low literacy rate amongst the population, this has added to the challenge Sierra Leone is facing to rebuild its structures and to establish a solid foundation for governance and bureaucracy.

One of the obvious results of the civil war was a breakdown in community, political, social, economic and cultural structures. One of the most urgent problems facing young people affected by the war conditions in Sierra Leone, is the lack of civic awareness and democratic political education. Consequently, young people are blocked from decision-making, since they lack the knowledge to participate responsibly and to effectively contribute to the improvement of the social, economic, political and cultural structures in their communities.

The second problem for our war affected youths, is their low level of education. The war denied the youths the opportunity to grow into educated and literate people. Most of them don’t know how to read and write, so they have little possibilities to express their opinions about issues affecting their welfare in a serene and civil manner. The nation is now going through a very serious political, economic and cultural crisis brought about by the reckless political attitudes tailored by lack of the requisite political and civil education.

The present national development strategies should therefore take account of political, cultural diversities, traditional knowledge to enhance the people’s participation and accelerate the peace among youths in the country when it comes to their participation in politics and developmental activities in an informed and responsible manner.

The definition of literacy in this context refers to the improvement of the ability to read, write, count, understand and discuss with critical awareness that will enable an informed participation in the process of governance.

Democracy and multi-party rule cannot be sustained without the full and informed participation of the people especially the youths. Informed participation is contingent on knowledge and awareness of the dynamics of governance, the processes of electing a government and issues on which elections are contested.

Democracy is not only about electing governments. For democracy to be sustained, the true culture of democracy and body politics should be rooted into the minds of the youths; inculcated into the attitude and behavioural patterns of the youth who for the most part are involved in the perpetration of civic disruptions and upheavals. And unfortunately, former child soldiers are more vulnerable to end up in a weak societal position than other youths. It is necessary to teach them about their rights, their duties and their responsibilities. To bring them ‘on board’, Mind to Change hopes to invest in a youth leadership project.

Het tweede kindsoldaten magazine van Mind to Change is online te bekijken. In het magazine houden we je op de hoogte van de werkzaamheden van Mind to Change, het reilen en zeilen van de ex-kindsoldaten die deelnemen aan onze programma’s, acties, en geven we je meer achtergrondinformatie over kindsoldaten.

Het magazine zal driemaandelijks verschijnen. Wil je het magazine steeds vers van de pers lezen? Neem dan een emailabonnement. Het magazine zal voorlopig alleen digitaal verschijnen.

Abonneer je hier | Bekijk Magazine 2 online |
Download Magazine 2 in PDF |
Eerdere edities

Afgelopen weekend zijn wij namens Mind to Change naar een gave(n)veiling geweest in de kerk in Dussen. Dit is tevens de kerk waarvan de jeugdclubs Mind to Change al steunen. Op deze veiling kwam 2/3 van de catering en de opbrengst van een oliebollenverkoop ten goede van Mind to Change. Wat we natuurlijk een geweldig idee vonden!

Het was een gezellige middag en we hebben leuke ideeën opgedaan. Die middag werd een veiling gehouden met allerlei voorwerpen en diensten die geveild zijn. Van gesponsorde artikelen van de plaatselijke middenstand tot 2 uur tuinonderhoud. Het is verbazingwekkend te zien hoeveel dat er geboden werd op alle items.

Vandaag hebben we te horen gekregen dat er deze middag € 452,50 is opgehaald voor Mind to Change. We zijn echt ontzettend blij met hun inzet en het behaalde resultaat en willen hen hier alsnog voor bedanken. We hebben geprobeerd hier ons steentje aan bij te dragen door veel te eten en te drinken :-).

Volgend jaar mogen we nog een presentatie geven in deze kerk waarbij dan tevens gecollecteerd zal worden voor MTC.

Jarno en Janneke
Vrijwilligers Mind to Change

Help Mind to Change kindsoldaten te ontwapenen door dit jaar een kerstkaart met een ontwapenende boodschap aan je familie en vrienden te versturen. Je kunt de kaart digitaal versturen, maar ook laten drukken.

Download de voorkant
Download de achterkant

“Just remember in the winter
far beneath the bitter snows
lies the seed that with the sun’s love
in the spring becomes the rose”
The rose, Bette Midler

‘Sierra Leone heeft donkere tijden gekend, is door een ware winter heen gegaan. Maar de lente is weer gekomen. Het zaad van vrede, emancipatie, gelijke rechten, veiligheid wordt overal gestrooid en er beloven hele mooie bloemen uit te groeien… Er is nog heel veel te doen, maar de hoop voert overal de boventoon. Sierra Leone is weer opgestaan en helemaal klaar voor de zomer.’  - Marijke

Deze ontwapenende fotoserie werd gemaakt door Marijke Kingma. Zij stuurde haar foto’s  in voor onze Ontwapen Campagne. De kinderen op de foto’s zijn geen ex-kindsoldaten, maar kinderen in het naoorlogse Sierra Leone. Heb jij ook een ontwapenende boodschap voor onze campagne? Lees er hier meer over.